Tekrar Geliyor

Gündem

Ülkemizde artık virüsün mutasyonlu varyantlarının olduğunu biliyoruz. Son bir aya bakıldığında da günlük vaka sayılarında ciddi artışlar görülüyor. ‘Yüksek riskli’ pek çok şehir de artık ‘çok yüksek riskli şehir’ kategorisine geçtiler. Akıllara gelen ilk soruysa salgında üçüncü dalgayı mı yaşıyoruz? Kalp-damar cerrahisi uzmanı ve hemde Koronavirüs Bilim Kurulu üyesi olan Prof. Dr. Melih Us, “Haftalık vaka sayıları 100 bine yaklaştı ve artış hızı yukarı yönlü devam ediyor. Bu durum doğru yolda olmadığımızı ve bir şeyleri yanlış yaptığımızı gösteriyor.

Bu şekilde devam edersek üçüncü dalga kaçınılmaz. Eğer üçüncü dalga ile karşılaşırsak, can kaybı çok fazla olacaktır” diyor ve ekliyor: “Birinci dalga sonrasında vaka sayıları binin altına indiğinde normalleşmeye başladık ve eylül ayı itibariyle ikinci dalgayı yaşadık.

İkinci dalgada 9 binli rakamlara geldiğimizde ikinci normalleşme sürecini denemeye başladık. Pozitiflik oranları % 10’un üstünde ve haftalık vaka sayıları 100 binli rakamlarda giderse korkarım tekrar kapen temelcağız.”

Son bir aydır alınan kararlarla kısıtlamalarda gevşetilmeye gidildi. Örneğin cumartesi günleri pek çok şehirde sokağa çıkma kısıtlaması kalktı. Hava da güzel olunca insanların evlerde kalması güç bir hale geliyor. Okullar açıldı, ayrıca kafe ve restoranlarda da doluluklar gözleniyor. Bu konu da cevaplanmayı bekleyen en önemli soruların başında “Yeni normalleşme vaka sayılarını nasıl etkiledi?” geliyor. Yetkililerin bu konu da pek çok parametreye göre karar aldıklarını dile getiren Melih Us, uygulayıcıların da yurttaşlar olduğunun önemini belirtiyor. Konuyu yalnızca kafe ve restoranlar ile sınırlandırmamak gerektiğini dile getiren Us, “Halkın salgın karşısındaki tutumunu ve izolasyon tedbirlerini gevşetmemesi lazım. Ancak görülen o ki insanlar bir senedir devam etmekte olan salgından çok sıkıldı. Alınan tedbirleri tüm sektörler için eşit uygulamak ve halkımızı inandırmamız lazım. Ancak bu biçimde başarılı olabiliriz” diyerek konunun önemini vurguluyor.

Mevsimlerin virüsün bulaşma riskinde önemli bir rol oynadığı artık bilinen bir gerçek. Önümüzde de bahar ve yazları var. Özellikle haziran, temmuz ve ağustos aylarında salgının nasıl bir seyir alacağı bilinmezliğini koruyor. Bu konu hakkında Melih Us’un söyledikleri de dikkat çekici: “2020’de gördük ki, yaz mevsiminde salgının bulaş hızı azalıyor gibi görünse de koronavirüs, son hız devam ediyor. 2020’de ikinci ağır dalgayı yaşadık. Önümüzdeki süreci bugünkü tabloya bakarak yorumlarsak, düşüş yaşanır yaşanmaz demek biraz zor.”

Son birkaç gündür pek çok bilim insanı ‘mega mutasyon’ ifadesini kullanıyor. Mega mutasyon, virüsün çok daha fazla kişiye yayılmasıyla ortaya çıkan mutasyon olarak tanımlanıyor. Bununla beraber Melih Us, mega mutasyon diye bir şeyin henüz bilimsel dayen temelğının olmadığını söylüyor: “Virüslerde mutasyon zaten vardır ve var olmaya devam edecek. Kötü huylu daha öldürücü mutasyonlar olabileceği gibi, aynı 2003 yılındaki ilk SARS salgını gibi iyi huylu mutasyonlarla hastalık ölümcül olmaktan çıkabilir. Ancak hep kötü senaryoya göre plan yapmak gerekir. İngiltere, Brezilya ve Güney Afrika mutasyonları ve onun alt grupları dışında şu an için sapten temeln mutasyon yok.”

Şu en temel kadar 12 milyona yakın kişi aşılandı. İlk dozu olanların oranı % 9,5. İkinci doz yaptıranların oranı da % 4,3. Peki aşılamada hızlı mı ilerliyoruz? Bu konu da asıl sonuçların bu haftadan itibaren belli olacağının önemini vurgulayan Melih Us, “İlk grupta aşılen temeln sağlık çalışanlarının ikinci dozunun üstünden bir ay geçti ve önümüzdeki iki hafta antikor düzeyleri belli olacak. Ayrıca ülkemizde yapılan Coronavax aşısının kitleler üstündeki etkileri de belli olacak” diyor ve ekliyor: “Üçüncü dalgaya doğru, ne kadar çok kişiyi aşılarsak can kayıpları o kadar az olacak. Sağlık sistemimiz hızlı uygulama konusunda kendisini ispatlamış durumda. Her ne kadar dünya üstünde aşı uygulaması konusunda iyi bir sınav versek de aşılama hızımızı daha da artırmamız lazım. Nüfusun en az % 75’ini aşılamamız lazım ancak bu da bütünüyle aşı tedariki ile alakalı bir konu. ”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir